Awaryjne lądowanie za lotniskiem, wyłączenie się silnika samolotu holującego - kolejne raporty z posiedzenia PKBWL

Przedstawiamy raporty Państwowej Komisji Badania Wypadków Lotniczych z zakończonych badań poniższych zdarzeń.

• 0096/2026 (W, 30.08.2026 r., Turbia). Dotyczy: W czasie lotu szkolnego samolotu PZL-110 Koliber, podczas wykonywania symulacji lądowania awaryjnego, na wznoszeniu nastąpiło przerwanie pracy silnika. Instruktor początkowo podejrzewał cofnięcie manetki gazu przez ucznia, jednak stwierdził, że była już w maksymalnym położeniu. Instruktor przejął stery. Przygotowując się do lądowania awaryjnego instruktor zabezpieczył prędkość pochylając samolot. W odległości 250-300 m od tego miejsca znajdowały się zabudowania, co uniemożliwiało bezpieczne lądowanie na wprost. W związku z tym instruktor podjął decyzję o odchyleniu samolotu w lewo o około 20°-30° i wykonaniu lądowania awaryjnego w poprzek pola uprawnego. Ze względu na bardzo krótki czas od utraty mocy do przyziemienia nie było możliwości wykonania dodatkowych czynności, np. przełączenie na drugi zbiornik paliwa. Lądowanie przebiegło stabilnie. Samolot był skonfigurowany jak do startu – małe klapy i włączona pompa paliwa. Po przyziemieniu samolot przemieszczał się na trzech kołach, jednak w momencie wpadnięcia przedniego koła w poprzeczną bruzdę pola uprawnego (uprawa ziemniaków) nastąpiło złamanie goleni przedniej, a chwilę później goleni prawej. Po złamaniu goleni samolot
przemieścił się jeszcze około 15 m i zatrzymał. Uszkodzony został też silnik i śmigło. Po wyłączeniu iskrowników i wyłączników AZS załoga opuściła samolot o własnych siłach. Raport wstępny 0096/2026

• 0017/2026 (PI, 24.04.2026 r., EPNT). Dotyczy: Podczas końcowej fazy dobiegu samolotu EKOLOT KR-030 Topaz doszło do złamania przedniej goleni podwozia. Załoga opuściła samolot o własnych siłach bez obrażeń. Prawdopodobną przyczyną złamania goleni podwozia przedniego było zmęczenie materiału, w miejscu spawów elementów widelca mocującego koło. Czynnikiem sprzyjającym zaistnieniu zdarzenia było twarde lądowanie. Uchwała 0017/2026

• 0102/2026 (PI, 02.09.2026 r., EPBA). Dotyczy: Po starcie samolotu holującego szybowiec zarejestrowano nierówną pracę silnika. Pilot samolotu wykonał zakręt do lotniska, a następnie wydał przez radio polecenie o wyczepieniu liny przez szybowiec. Podczas lądowania samolot Aerospool WT9 odbił się kilkukrotnie, a przy ostatnim przyziemieniu złamał przednią goleń podwozia. Po kontakcie z ziemią przemieścił się jeszcze przez kilkanaście metrów bez utraty kierunku. Pilot samodzielnie opuścił samolot. Szybowiec wylądował na lotnisku bezpiecznie. Przyczyna/y i czynniki sprzyjające zaistnieniu zdarzenia:
1) Wyłączenie się silnika samolotu po starcie na skutek braku paliwa w lewym zbiorniku i zapowietrzenia się układu paliwowego, przy jednoczesnym otwarciu zaworów paliwowych obu zbiorników.
2) Niesprawdzenie przez pilota i niekontrolowanie/lub błędne kontrolowanie stanu i zużycia paliwa przed lotami i w ich trakcie.
3) Niewłaściwa, niezgodna z dokumentacją samolotu konfiguracja instalacji paliwowej, polegająca na odprowadzeniu nadmiaru paliwa z silnika do zbiornika prawego. Stan ten powodował szybsze niż wskazano w dokumentacji samolotu opróżnianie zbiornika lewego, przy którym zainstalowano paliwową pompę elektryczną.
4) Nieumiejętne przeprowadzenie lądowania awaryjnego: przyziemienie z nadmierną prędkością, na 3 punkty i nieopanowanie kangurów, pomimo wystarczającej przestrzeni pola manewrowego do przeprowadzenia lądowania z zachowaniem jego kolejnych faz.
Uchwała 0102/2026

Publikowane materiały pochodzą ze strony Państwowej Komisji Badania Wypadków Lotniczych (link)