EASA opublikowała Annual Safety Review (ASR) 2026

Agencja Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) opublikowała roczny przegląd bezpieczeństwa lotniczego — Annual Safety Review (ASR) 2026, zawierający kompleksową analizę bezpieczeństwa lotnictwa w Europie w 2025 r. oraz porównanie wyników z poprzednimi dziesięcioma latami.

Przegląd przedstawia szczegółowy obraz wypadków, poważnych incydentów oraz najważniejszych zagrożeń dla bezpieczeństwa w poszczególnych obszarach lotnictwa. Stanowi istotne źródło danych wykorzystywanych w europejskim procesie zarządzania ryzykiem związanym z bezpieczeństwem oraz przy opracowywaniu Europejskiego Planu Bezpieczeństwa Lotniczego (EPAS).

Z ogólnego obrazu wynika, że w niemal wszystkich obszarach liczba wypadków śmiertelnych oraz ofiar śmiertelnych utrzymywała się na poziomie średniej z poprzednich dziesięciu lat lub poniżej niej. Sugeruje to, że w większości obszarów poziom bezpieczeństwa pozostawał zasadniczo stabilny lub uległ poprawie. Wyniki różniły się jednak w zależności od rodzaju operacji, co podkreśla potrzebę zachowania czujności i podejmowania ukierunkowanych działań na rzecz bezpieczeństwa.

Po raz pierwszy pełnemu przeglądowi towarzyszy nowe, sześciostronicowe podsumowanie, tj. Annual Safety Review Summary. W zwięzłej i przystępnej formie przedstawia ono najważniejsze dane oraz główne zagrożenia dla bezpieczeństwa w zarobkowym transporcie lotniczym wykonywanym samolotami, w operacjach wiropłatowych oraz w lotnictwie ogólnym.

Najważniejszy wniosek z podsumowania EASA: w lotnictwie ogólnym kluczowym zagrożeniem pozostaje utrata kontroli nad statkiem powietrznym. Duże znaczenie mają także zderzenia z terenem, przeszkodami oraz innymi statkami powietrznymi. Raport wydano w 2026 r., ale przedstawione statystyki dotyczą 2025 r.

Lotnictwo ogólne — najważniejsze dane:

Najważniejsze zagadnienia dla pilotów GA:

• Utrata kontroli i niebezpieczne odchylenia od normalnego lotu. Kategoria „aircraft upset” zajmuje pierwsze miejsce w zestawieniach ryzyka dla samolotów, wiropłatów i szybowców. W szybownictwie utrata kontroli wiązała się z 9 z 15 wypadków śmiertelnych.
• Zderzenia z terenem i przeszkodami. Zderzenie z terenem zajmuje drugie miejsce w rankingu ryzyka dla niekomercyjnych samolotów i wiropłatów. W przypadku balonów najważniejszym zagrożeniem jest zderzenie z przeszkodą w locie.
• Kolizje w powietrzu. Zagrożenie występuje we wszystkich czterech obszarach GA. W 2025 r. jedno zderzenie dwóch śmigłowców spowodowało śmierć pięciu osób.
• Niezamierzony wlot w IMC. EASA wyróżnia ten temat jako jeden z priorytetów bezpieczeństwa dla wiropłatów GA oraz małych samolotów. Podkreśla to znaczenie oceny pogody i odpowiednio wczesnej decyzji o zmianie lub przerwaniu lotu.
• Zdarzenia podczas startu i lądowania. Wypadnięcie poza drogę startową lub obszar lądowania jest wysoko w rankingu ryzyka dla samolotów i szybowców. W baloniarstwie najczęstszą kategorią zdarzeń pozostają twarde lądowania.

Transport lotniczy — zagrożenia także poza samym lotem

W zarobkowym transporcie samolotowym odnotowano 17 wypadków, w tym jeden śmiertelny, oraz 51 poważnych incydentów. Zginęło osiem osób, a 17 zostało ciężko rannych. Wypadek śmiertelny dotyczył lotu taksówki powietrznej, podczas którego zgłoszono sytuację awaryjną.

Do ciężkich obrażeń przyczyniły się m.in. turbulencja, wiry śladowe, manewr związany z TCAS, ewakuacja, wysiadanie po schodach oraz wypychanie samolotu. Na pierwszym miejscu rankingu ryzyka znalazły się pożar, dym i problemy z hermetyzacją.

Operacje śmigłowcowe — pogoda, przeszkody i prace z ładunkiem

W zarobkowym transporcie śmigłowcowym doszło do jednego wypadku śmiertelnego z trzema ofiarami, nocą, przy zgłaszanej mgle. Badanie nadal trwa. W operacjach specjalistycznych odnotowano dwa wypadki śmiertelne: jeden związany z utratą kontroli, drugi ze śmiercią pracownika naziemnego podczas prac z ładunkiem podwieszonym.

Przy interpretacji danych trzeba zachować dwa rozróżnienia: rankingi ryzyka oparto na analizie zdarzeń z lat 2023–2025, a nie wyłącznie na liczbie wypadków w 2025 r. Ponadto same liczby wypadków nie pozwalają porównywać bezpieczeństwa poszczególnych sektorów bez uwzględnienia skali i warunków ich działalności.

Zapoznaj się z Annual Safety Review 2026, przeczytaj nowe podsumowanie raportu i dowiedz się więcej o priorytetowych zagadnieniach bezpieczeństwa EASA.