Błędne kalkulacje do startu skutkujące tail strike B777 linii LATAM. Zmiana kwalifikacji zdarzenia

9 lipca 2024 r. podczas startu z pasa 35 L na lotnisku Mediolan Malpensa doszło do tail-strike’u B777-300ER linii LATAM (znaki rejestracyjne PT-MUG). Włoska ANSV, która badała zdarzenie, opublikowała raport końcowy, w którym poinformowała, iż zmieniła jego kwalifikację z „poważnego incydentu” na wypadek. Miało to związek z analizą uszkodzeń samolotu.

Ustalono, że podczas obliczania osiągów startu, załoga wprowadziła błędną o 100 ton masę. W kokpicie znajdowali się: kapitan szkolący się (lewy fotel), kapitan instruktor (prawy fotel) oraz trzeci kapitan na jumpseat pełniący funkcję safety.

Choć do FMC wpisano prawidłową masę ZFW (Zero Fuel Weight), kapitan instruktor popełnił błąd w mentalnym wyliczeniu masy startowej, uzyskując 228,8 t zamiast poprawnych 328,4 t. Błędna wartość została wypowiedziana na głos i obaj piloci wpisali ją do EFB (Electronic Flight Bag).

Włoska ANSV wskazuje, że sprawdzenie krzyżowe wykonano jedynie pomiędzy EFB, bez porównania z loadsheetem lub danymi z FMC. W efekcie do systemu trafiły błędne parametry, a na wyświetlaczu pojawił się komunikat „V-speeds unavailable”, którego załoga nie potrafiła wyjaśnić i nie potraktowała wystarczająco poważnie.

Samolot rozpoczął rotację przy około 150 kt, czyli około 30 kt poniżej wymaganej prędkości, a dodatkowo błędna assumed temperature (temperatura redukcji) spowodowała zbyt niski ciąg silników GE90. Podczas wznoszenia ogon uderzył w pas, a przerwanie startu nie było już możliwe.

Kapitan safety zainterweniował, nakazując ustawienie pełnego ciągu startowego. Maszyna oderwała się przy 178 kt, a po wykonaniu procedur załoga zgłosiła sytuację emergency, zrzuciła 72 t paliwa i wróciła na lotnisko MXP lądując na pasie 35R. Nikt z 398 osób przebywających na pokładzie nie został ranny, ale sam statek powietrzny został znacznie uszkodzony i wrócił do służby po około 7 miesiącach.

Raport końcowy ANSV (dostępny jedynie w języku włoskim). 

Więcej informacji dostępnych jest na stronie www.avherald.com