Historia: Marzenia o lataniu w Kielcach

Uczestnicy kursu szybowcowego w Polichnie koło Chęcin (fot. ze zbiorów OMPiO)

Ośrodek Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej w Kielcach opublikował artykuł wspomnieniowy o początkach szkolenia szybowcowego w Kielcach, a także Szkoły Szybowcowej w Polichnie, który zamieszczamy poniżej.

Na zdjęciu obok: Uczestnicy kursu szybowcowego w Polichnie koło Chęcin. Zdjęcie z lat trzydziestych minionego wieku. Piąta z lewej Anna Czarniecka (fot. ze zbiorów OMPiO)   ►

Marzenia o lataniu

Człowiek zawsze marzył o lataniu. W mitologiach przeróżnych starożytnych kultur, legendach z całego świata pojawia się motyw lotu. Najwięksi myśliciele, geniusze swych epok, konstruktorzy wyprzedzający swe czasy starali się odkryć sposób który pozwoli człowiekowi wzbić się w powietrze.

Dwudziestolecie międzywojenne to dynamiczny rozwój awiacji. Stawiano nie tylko na rozwój myśli technicznej ale także na szkolenie lotników. Szybowce i latanie na nich było wstępem przed pilotażem maszyn silnikowych. Kursanci – niejednokrotnie późniejszy doskonali piloci, siedząc za sterami szybowców, uczyli się: „rozumieć” powietrze – jego zmienność zależną od warunków pogodowych, panować nad maszyna kiedy brakowało czasu, podejmować decyzje w ułamku sekund, wykorzystywać siły przyrody. Kształtowali swoja odwagę.

W 1931 roku grupa studentów Politechniki Warszawskiej a jednocześnie członków Aeroklubu Warszawskiego pod kierownictwem Zbigniewa Oleńskiego, postanowiło wykorzystać wakacyjną wycieczkę do Chęcin na poszukiwanie terenów nadających się do trenowania szybownictwa. Wybrali górę Żebrowicę położoną na zachód od Chęcin. U stóp góry położone jest Polichno.

W przeciągu roku Zarząd Wojewódzki Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej w Kielcach zorganizował pierwsze doświadczalne szkolenie szybowcowe w Polichnie. W trakcie pierwszego sezonu szkoleniowego, aż siedem osób uzyskało kategorię A pilota szybowcowego, a jedna kategorię B. Przystąpiono do budowy bazy szkoleniowej. 29 maja 1932 roku odbyło się uroczyste otwarcie Szkoły Szybowcowej w Polichnie.


(fot. ze zbiorów OMPiO)

Polichno było doskonałe do krótkotrwałych lotów ślizgowych szybowców. Potrzebne było także miejsce do wykonywania długotrwałych lotów tzw. żaglowych. Inżynier Kazimierz Plenkiewicz, 16 sierpnia 1933 roku startując z pińczowskich wzgórz odbył lot żaglowy szybowcem trwający 4 godziny. Tak odkryto warunki terenowe panujące w Pińczowie. Doszło do połączenia możliwości szybowcowych Polichna i Pińczowa i powstania wspólnej Szkoły Szybowcowej LOPP Polichno – Pińczów im. gen. Leona Berbeckiego.

Szkoła przez cały okres swojego istnienia wyszkoliła setki pilotów szybowcowych z całej Europy. Jednym z nich był Stanisław Skalski, późniejszy as lotnictwa, walczący w bitwie o Anglię. W Polichnie pasje do latania odkryła również kielczanka Anna Czarniecka. Dla rozwoju Szkoły Szybowcowej w Polichnie szczególne znaczenie miał rok 1934, kiedy to Szkoła otrzymała w darze wyprodukowany przez kielecką Hutę „Ludwików” szybowiec typu „wrona”. W tym samym roku dzięki subwencjom władz centralnych w Polichnie wybudowano specjalny budynek warsztatów szybowcowych. W 1936 roku nastąpiła dalsza rozbudowa szkoły, oprócz startu z lin gumowych odbywały się „loty holowane”. W 1937 roku placówka dysponowała 37 szybowcami. „Gazeta Kielecka” w swoim artykule zauważyła rangę szkolenia szybowcowego przyszłych pilotów samolotowych a także aspekt ekonomiczny. Kurs pilota samolotów po szkoleniu szybowcowym wynosił wówczas 8 tysięcy złotych a lotnika bez wcześniejszych kursów aż 40 tysięcy złotych. Dla porównania chleb kosztował wówczas około 30 groszy.

Zamknięcie trójkąta lotniczego regionu nastąpiło w 1937 roku, kiedy w Masłowie powstało lotnisko.

Szkoła działała do wybuchu II w. światowej. Ciekawostka jest, że zniszczenia części budynków dokonali partyzanci w obawie aby Niemcy nie wykorzystali ich do własnych celów. W 1946 roku reaktywowano szkołę, ale właściciele okolicznych gruntów nie zgodzili się na ich sprzedaż. Zablokowało to rozbudowę ośrodka szkoleniowego i budowy dużego lotniska. Na skutek tego władze zdecydowały się na zamknięcie szkoły w 1950 roku.


Pomnik Lotników (fot. Małgorzata Lang)

Dzisiaj śladem po dawnej świetności szkoły jest Pomnik Lotników w miejscu, gdzie znajdował się pas startowy dla szybowców, na zboczu góry Żebrowica. Odsłonięcia dokonał 27 września 1992 roku gen. Stanisław Skalski.

 

 
Pomnik Lotników (fot. Małgorzata Lang)

Więcej informacji na stronie www.ompio.pl

Źródło: Ośrodek Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej w Kielcach
comments powered by Disqus